Archetypen, Metaforen en Analogiën

‘Archetype’ vindt zijn oorsprong in het Oudgrieks.  ‘Arche’, betekent ‘origineel of oud’ ; en ‘type’ betekent  ‘patroon, model of type’. Gecombineerd betekent het “oerpatroon”. Archetype zijn universele, psychologische rollen-, oerpatronen.

Jung heeft 12 archetypen dus patronen beschreven die steeds in verhalen en, dus ook in jouw verhalen voorkomen. We hebben, afhankelijk van de context, alle archteypen in ons. In je professionele verhaal is het de vraag welk oerpatroon overheerst. Ben je de held? De verzorger? Het onschuldige kind?

Laten we maar gaan kijken wat ze betekenen. Druk maar op de rechterpijl om steeds naar een archetype te gaan. 

 Je gebruikt die archetypen om te
laten zien welke rol iemand onbewust
heeft aangenomen. Leg eens uit?
‘Misschien heeft de Strijder een veel te groot
aandeel gekregen en wil de Kunstenaar in je
opstaan. Of misschien ben je klaar met die
Voedster die altijd maar voor anderen klaar staat
en wil je op avontuur. Verandering begint met de
vraag: waar verlang je naar? Maak een lijstje met

vijftig verlangens, klein en groot. Wil je reizen?
Meer vrijheid? Een boek schrijven? Uit al die
verlangens valt een rode draad te halen, die je wijst
op een nieuw archetype.
Zo’n archetype is een psychische energie die je
wakker kunt maken. En soms helpt het al als je de
fysieke energie ervan voelt. De twaalf archetypen
beschrijf ik uitgebreid in een eerder boek.’ ∫ En wat moet ik met die 12
archetypen doen?
‘Onderzoek maar eens welke in jouw leven
een dominante rol spelen en welke meer
aandacht nodig hebben. Het gaat daarbij altijd
om vernieuwen, loslaten en balans herstellen als
kernbewegingen om van je lot een betekenisvol
plot te maken. Als je er serieus mee aan de slag
gaat, dan maak je nieuwe energie in jezelf wakker.
En ben je op de weg naar een zinvoller bestaan.’

1. Onbevangen/ onchuldig kind

Dromer, pure onschuld, loyaal, optimistisch, ziet het leven als een vrolijk spel en wil het ook zo houden. De dingen goed doen. Zorgt voor levensvreugde.

Valkuil: naïviteit en geen verantwoordelijkheid willen nemen.

Storyline: Op reis gaan en weer terug keren. Een verhaal van optimisme, hoop en basisvertrouwen.

Doel: Gelukkig zijn

Angst: Gestraft worden voor iets verkeerds

Voorbeelden: Ilse de Lange, Sneeuwwitje, Alice in Wonderland, Pippie Langkous en Forrest Gump

2. Het Weeskind

De gewone man, realist, buurmeisje, veerkracht, realisme, overlevingsstrategie. Zorgt voor uithoudingsvermogen en realiteitszin.

Valkuil: Slachtofferschap. 

Storyline: In een situatie van moeilijkheden, gebrek en gemis zal het het lukken gezien, erkend en geliefd te worden

Doel: Erbij horen

Angst: Buitengesloten worden

Voorbeelden: Jane Eyre, Aladdin en de wonderlamp, Slum Dog Millionaire, Het meisje met de zwavelstokjes, De Onderwaterzwemmer, Hans en Grietje, Ali B.

3. De Held

Krijger, redder, superheld, soldaat, drakendoder, winnaar, teamplayer. Wil winnen en de beste zijn.

Valkuil: Alles als een competitie zien.

Storyline: Alles in staat stellen om de monsters, draken te verslaan. Zal het lukken om te winnen of om te strijden voor de goede zaak?

Doel: Deskundig meesterschap die de de wereld verbetert.

Angst: zwakte tonen, kwetsbaarheid.

Voorbeelden: Superman, Heracles, David en Goliath, Harry Potter, Napoleon, Luke Skywalker.

4. De Verzorger

De heilige, altruïst, ouder, helper, supporter, de moeder.  Zorgt voor anderen en is empathisch.

Valkuil: Jezelf wegcijferen.

Storyline: Opkomen voor het welzijn van mensen en daarmee het welzijn van de wereld. Lukt het voor anderen te zorgen zonder over je grenzen heen te gaan? Kan je goed voor jezelf zorgen? Je loopt het risico anderen te betuttelen en te claimen.

Doel: Anderen helpen.

Angst: Egoïsme en ondankbaarheid.

Voorbeelden: Florence Nightingale, Lady Di, Moeder Theresa, Mary Poppins, 

5. Avonturier

Gelukzoeker, vrijbuiter, autonomie, grensverleggend.  Is altijd op zoek naar iets nieuws, anders, beters.

Valkuil: rusteloosheid.

Storyline: Een oude situatie achterlaten en op reis gaan op zoek naar het geluk of de schat. Lukt het mij om onafhankelijk te blijven en het geluk in mijzelf te vinden?

Verlangen: de vrijheid om te ontdekken wie ik ben, de wijde wereld in.

Doel: een beter, authentieker en bevredigender leven ervaren.

Grootste angst: bekneld raken, conformiteit en innerlijke leegte.

Strategie: reizen, nieuwe dingen zoeken en beleven, aan verveling ontsnappen.

Voorbeelden:  Thelma and Louise, Into the Wild, De Alchemist, Floortje Dessing, Richard Attenborough, André Kuipers

6. De Rebel

Revolutionair, provocateur, tegendraads, confronterend.  Wil alles veranderen is het nergens mee eens. Streeft naar de metamorfose. Hij is bereid zichzelf in de  strijd te gooien, ook al moet hij dat met de dood bekopen.

Valkuil: destructie, disruptie.

Storyline: Je ondergaat al of niet vrijwillig het proces van loslaten van bezittingen, gewoontes, relaties met als doel verandering te bewerkstelligen. Dat kan goed of slecht aflopen. zal het lukken de transformatie in gang te zetten

Doel: omverwerpen wat niet werkt.

Angst: machteloos of ineffectief zijn.

Strategie: verstoren, vernietigen of choqueren.

Zwakte: oversteken naar de duistere kant, misdaad

Voorbeelden:  Richard Branson, Malcom X, Geert Wilders, Prem Radhakishun, Greta Thunberg maar ook IS-strijders

7. De Minnaar

Partner, vriend, passie, extase, overgave, obsessief verlangen. Wil zich ten diepste verbinden en het hart openstellen voor de ander. Laat toewijding en passie zien en is als de dood de liefde te verliezen.

Valkuil:  Verslaving aan liefde, seks en genot. En geen nee kunnen zeggen. 

Storyline: Twee geliefden willen bij elkaar zijn maar externe factoren belemmeren dat. Lukt het om samente smelten met het begeerde?
Doel: Een relatie hebben met mensen waar je van houdt.
Angst: Alleen zijn, een muurbloem worden, ongewenst zijn, onbemind zijn.

8. De Schepper

Gelukzoeker, vrijbuiter, autonomie, grensverleggend

Storyline: Een oude situatie achterlaten en op reis gaan op zoek naar het geluk of de schat. Lukt het mij om onafhankelijk te blijven en het geluk in mijzelf te vinden?

Verlangen: de vrijheid om te ontdekken wie ik ben, de wijde wereld in.

Doel: een beter, authentieker en bevredigender leven ervaren.

Grootste angst: bekneld raken, conformiteit en innerlijke leegte.

Strategie: reizen, nieuwe dingen zoeken en beleven, aan verveling ontsnappen.

Voorbeelden:  Thelma and Louise, Into the Wild, De Alchemist, Floortje Dessing, Richard Attenborough, André Kuipers 

9. De Nar

Gelukzoeker, vrijbuiter, autonomie, grensverleggend

Storyline: Een oude situatie achterlaten en op reis gaan op zoek naar het geluk of de schat. Lukt het mij om onafhankelijk te blijven en het geluk in mijzelf te vinden?

Verlangen: de vrijheid om te ontdekken wie ik ben, de wijde wereld in.

Doel: een beter, authentieker en bevredigender leven ervaren.

Grootste angst: bekneld raken, conformiteit en innerlijke leegte.

Strategie: reizen, nieuwe dingen zoeken en beleven, aan verveling ontsnappen.

Voorbeelden:  Thelma and Louise, Into the Wild, De Alchemist, Floortje Dessing, Richard Attenborough, André Kuipers 

10. De Wijze

Gelukzoeker, vrijbuiter, autonomie, grensverleggend

Storyline: Een oude situatie achterlaten en op reis gaan op zoek naar het geluk of de schat. Lukt het mij om onafhankelijk te blijven en het geluk in mijzelf te vinden?

Verlangen: de vrijheid om te ontdekken wie ik ben, de wijde wereld in.

Doel: een beter, authentieker en bevredigender leven ervaren.

Grootste angst: bekneld raken, conformiteit en innerlijke leegte.

Strategie: reizen, nieuwe dingen zoeken en beleven, aan verveling ontsnappen.

Voorbeelden:  Thelma and Louise, Into the Wild, De Alchemist, Floortje Dessing, Richard Attenborough, André Kuipers 

11. De Magier

Gelukzoeker, vrijbuiter, autonomie, grensverleggend

Storyline: Een oude situatie achterlaten en op reis gaan op zoek naar het geluk of de schat. Lukt het mij om onafhankelijk te blijven en het geluk in mijzelf te vinden?

Verlangen: de vrijheid om te ontdekken wie ik ben, de wijde wereld in.

Doel: een beter, authentieker en bevredigender leven ervaren.

Grootste angst: bekneld raken, conformiteit en innerlijke leegte.

Strategie: reizen, nieuwe dingen zoeken en beleven, aan verveling ontsnappen.

Voorbeelden:  Thelma and Louise, Into the Wild, De Alchemist, Floortje Dessing, Richard Attenborough, André Kuipers 

12. De Heerser

error: Content is protected !!